دانستن اینکه سختترین مقطع تحصیلی دوران ابتدایی کدام است، حقیقتا برای خود دانشآموز فرق چندانی نمیکند. چون به هر حال باید تمام پایهها را با نمره حد نصاب بگذراند و وارد پایه بعدی شود. اما اینکه والدین بدانند دانشآموز در کدام پایه به کمک بیشتری نیاز دارد، لازمه موفقیت کودکان در زمینه تحصیل است. در این مقاله قصد داریم درباره ویژگیهای هریک از مقاطع تحصیلی دوران ابتدایی صحبت کنیم و بفهمیم کدام پایه بهنسبت دشوارتر و حساستر است. همراه ما باشید.
۱. پایه اول؛ حساسترین و مهمترین مقطع
دشواری تحصیلی پایه اول ابتدایی مربوط به درسها نیست؛ بلکه به واکنش فرزندان به مدرسه، عادتکردن به ساعت خواب و بیداری، ارتباطگرفتن با همکلاسیها و معلم کلاس مربوط است. این حجم از تغییر در ابتدای ورود به دبستان برای بسیاری از بچهها پذیرفتنی نیست. بسیاری از بچهها از حضور در جمع، دوست پیداکردن و صحبتکردن با همکلاسیهای خود خجالت میکشند و وقتی این دوره را با دوران قبل از مدرسه مقایسه میکنند، برایشان عذابآور است. این موارد بر درک و یادگیری مفاهیم درسی کلاس اول ابتدایی نیز تاثیر میگذارند و شرایط سختتر از آنچه بود میشود!
از آنجا که کودکان ۷ ساله تجربه کافی برای مقابله با این مسائل را ندارند و مدرسه اولین حضور جدی آنها در اجتماع است، بسیاری از والدین پایه اول را سختترین دوران تحصیل دبستان کودک میدانند. با توجه به اینکه مفاهیم مهمی مثل یادگیری مباحث پایهای، گسترش روابط اجتماعی، نظم و مسئولیتپذیری در پایه اول دبستان شکل میگیرد، این مقطع میتواند سختترین، مهمترین و حساسترین کلاس دوران ابتدایی باشد.
۲. پایه دوم؛ حضور در مدرسه با اعتمادبهنفس بیشتر
پایه دوم طبیعتا از پایه اول راحتتر است. ساعت خواب و بیداری کودک تنظیم شده، به هر روز مدرسه رفتن عادت کرده، وارد گروههای دوستانه شده و ارتباطگرفتن با معلمان مدرسه را یاد گرفته است. خوشبختانه بعد از یک سال حضور در مدرسه، خبری از بیقراریها و ترس از درسهای مدرسه هم باقی نمیماند. این مسئله کار را برای معلمان کلاس دوم راحتتر میکند.
مسئله اینجاست که دانشآموزان در ذهن خود مدام در حال مقایسه معلم کلاس دوم با معلم سال قبل هستند. ارتباطگرفتن با معلم سال اول انرژی و زمان زیادی از آنها برد و حالا جورشدن با معلم جدید برایشان سخت است. حتی بعضی از بچهها ممکن است مستقیما از معلم کلاس دوم بخواهند شبیه معلم سال اول رفتار کند.
از سوی دیگر فاصله زمانی میان کلاس اول و دوم (سه ماه تابستان) زمینه فراموش محتوای درسی کلاس اول را به وجود میآورد. بسیاری از بچهها سال جدید را بدون مطالعه مفاهیم سال قبل شروع میکنند و در سال جدید که مطالب جدیتر و مهمترند، کمی عقب میمانند.
۳. پایه سوم؛ شروع درسهای سخت
دانشآموز پایه سوم ۲ سال تجربه تحصیل در مدرسه را دارد و با فضای درس و دبستان کاملا خو گرفته است. وابستگی او به والدین بهمراتب کمتر از روزهای اول ابتدایی شده و چشمبسته با قوانین مدرسه آشناست. ارتباط خوبی هم با همکلاسیها و سایر افراد حاضر در مدرسه برقرار کرده است. دغدغه اصلی شروع درسهای سخت و جدی دبستان از کلاس سوم است. دانشآموزان این پایه کتاب جدیدی تحتعنوان مطالعات اجتماعی دارند که در آن با قوانین زندگی در جامعه آشنا میشوند. گذشته از آن، مسئله یادگیری جدول ضرب برای دانشآموزان این پایه درست شبیه کابوس است. برای اولین بار باید جدولی پر از عدد را حفظ کنند و برای همیشه به خاطر بسپارند.
از طرفی دانشآموزان دختر به سن شرعی تکلیف میرسند و شرایط و قوانین تازهای پیش روی آنها قرار میگیرد. این دانشآموزان در کنار خواندن و نوشتن، استدلالکردن را نیز یاد میگیرند و همه این موارد جزو چالشهای دانشآموزان پایه سوم ابتدایی بهشمار میروند.
۴. پایه چهارم؛ شروع دوره دوم دبستان
پایه چهارم شروع دوره دوم دبستان است. با جدیتر شدن مفاهیم درسی، بهخصوص بعد از تغییر نظام آموزشی، پایه چهارم دبستان سختتر، مهمتر و حساستر از قبل شد. بعد از مدتها پرسش و پاسخ و آزمون شفاهی، حالا در این پایه امتحانات بهصورت کتبی برگزار میشوند، حجم دروس فارسی و عربی زیادتر و مفاهیم آنها پررنگتر میشود. دانشآموزان برای اولین بار با مفاهیم عددهای مخلوط و اعشاری، شکلهای هندسی، محاسبه محیط و مساحت آشنا میشوند و برای اولین بار انشا مینویسند.
بنابراین عجیب نیست دانشآموزان در مواجهه با دروس پرحجم و پرمطلب این پایه مثل آموزش ریاضی چهارم، فارسی یا حتی مطالعات اجتماعی آن، با دشواری و چالش روبرو شوند و این پایه را نسبت به پایههای دیگر سختتر بدانند.
۵. پایه پنجم و بیانگیزگی دانشآموزان
مهمترین چالش معلمان و والدین در رابطه با دانشآموزان پایه پنجم، حفظ انگیزه آنها برای درسخواندن، یادگیری و حفظ روحیه جستوجوگر دانشآموز است. در این پایه تحصیلی، دانشآموزان دبستان که آرامآرام وارد مرحله بلوغ میشوند، با کوچکترین سرزنش و سرکوب عقب میکشند و انگیزهای برای ادامه درسخواندن ندارند. بنابراین جدای از دشواری محتوای درسی (اگرچه عدهای معتقدند مفاهیم این پایه نسبت به پایه چهارم سادهتر است)، بزرگترین چالش دانشآموزان اهمیت پرورش قوه تفکر و تعقل و رشد و توانایی حل مسئله است. استفاده از کتابهای کمک آموزشی یادگیری دانشآموز در این مرحله را موثرتر میکند.
۶. پایه ششم و خداحافظی با دوران ابتدایی
پایه ششم آخرین کلاس درس مقطع دبستان و سکوی پرتاب دانشآموزان به پایه متوسطه اول است. مهمترین چالش و علت دشواری این پایه برمیگردد به عدم آشنایی والدین با محتوای این پایه! کتابهای این پایه حجم زیادی دارند، هر صفحه چند مبحث جدید را معرفی میکنند و حجم درسهایی مثل علوم و هدیههای آسمانی از نظر کمی و کیفی مناسب نیست. با همه اینها، اکثر والدین به دلیل نا آشنایی با این تغییر در نظام آموزشی، در تمرین و تکرار خانه نمیتوانند راهنمای خوبی برای فرزندان خود باشند. به همین خاطر بسیاری از دانشآموزان، آخرین پایه تحصیلی در دورا ابتدایی را سختترین و پرچالشترین پایه میدانند.
حرف آخر
واقعیت این است که اگر والدین بتوانند از اولین سالهای مدرسه و حتی قبل از آن، در دوران پیشدبستانی، مهمترین مفاهیم درس و مدرسه مثل تلاش و کوشش، نظم و مسئولیت پذیری را به فرزندان خود بیاموزند، بخش زیادی از دشواریهای مسیر تحصیل را از میان برداشته و دانشآموز را آماده مواجهه با سختترین شرایط تحصیل کردهاند. شما چه نظری در این باره دارید؟ به نظر شما سختترین و مهمترین مقطع تحصیلی دوره ابتدایی کدام است؟ مشتاق شنیدن نظرات ارزشمندتان هستیم.
بازدیدها: 85